ज्येष्ठ अधिक मास २०२६ : जाणून घ्या तिथी, विष्णू पूजेचे आणि दानधर्माचे महत्त्व

हिंदू धर्मात ‘अधिक मास’ (ज्याला आपण जास्तीचा महिना म्हणतो) खूपच पवित्र आणि पुण्यदायी मानला जातो. स्वतःला अध्यात्मिकदृष्ट्या शुद्ध करण्याची, भक्ती करण्याची आणि भगवान विष्णूंचा आशीर्वाद मिळवण्याची ही एक सुवर्णसंधीच असते. २०२६ मध्ये ‘ज्येष्ठ अधिक मास’ येत आहे, जो धार्मिक दृष्टीने अत्यंत शुभ मानला जातो.

या संपूर्ण महिन्यात पूजा-अर्चा, नामस्मरण, जप-तप, उपवास आणि दानाला खूप महत्त्व असते. असं मानलं जातं की, या काळात भगवान विष्णूंची सेवा केल्याने अनेक जन्मांची पापं धुवून निघतात आणि आयुष्यात सुख-समृद्धी येते.

अधिक मासाला पुरुषोत्तम मास का म्हणतात?

पौराणिक श्रद्धेनुसार हा महिना आधी ‘मलमास’ म्हणून ओळखला जात होता आणि शुभ कामांसाठी योग्य मानला जात नव्हता. तसेच कोणत्याही देवतेने याचा स्वामी होण्यास मान्यता दिली नव्हती.

शेवटी हा महिना भगवान विष्णूंना शरण गेला. विष्णूंनी करुणा दाखवून त्याला स्वीकारले आणि स्वतःचे विष्णू देवांनी दया दाखवून या महिन्याचा स्वीकार केला आणि त्याला स्वतःचं नाव दिलं—’पुरुषोत्तम मास’. त्यांनी असा आशीर्वाद दिला की, जो कोणी या महिन्यात मनापासून भक्ती करेल, त्याला वर्षभराच्या पूजेपेक्षा कितीतरी पटीने जास्त पुण्य मिळेल.

म्हणूनच हा महिना भगवान विष्णूंच्या पूजेसाठी समर्पित आहे.

भगवान विष्णूंच्या पूजेचे महत्त्व

ज्येष्ठ अधिक मासात विष्णूंची पूजा केल्याने आयुष्यातील अडचणी दूर होतात आणि घरात सुख-शांती नांदते.

• दररोज सकाळी आंघोळीनंतर तुपाचा दिवा लावणे शुभ मानले जाते.
• ‘ॐ नमो भगवते वासुदेवाय’  मंत्राचा जप करणं खूप लाभदायक ठरतं.
• विष्णू सहस्त्रनाम, भगवद्गीता किंवा श्रीमद्भागवतम् वाचल्याने मोठं पुण्य मिळतं.

असे मानले जाते की, या महिन्यात केलेली प्रार्थना थेट भगवान विष्णूंपर्यंत पोहोचते आणि त्यांचा आपल्याला विशेष कृपा आशीर्वाद मिळतो.

अधिक मासात दानधर्माचे महत्त्व

अधिक मासात दानधर्माला अनन्यसाधारण महत्त्व आहे. या काळात केलेल्या चांगल्या कामाचं, पूजेचं आणि तपस्येचं फळ अनेक पटींनी वाढून मिळतं.

अधिक महिन्यात गरजू आणि वंचितांना खालील वस्तूंचे दान करावे : 

• अन्न (अन्नदान)
• जेवण (भोजन दान)
• कपडे
• तेलाचे दिवे
• नारळ
• मालपुआ सारखे पारंपरिक गोड पदार्थ

अशा दानधर्मामुळे सुख-समृद्धी, सकारात्मकता आणि पुण्य मिळते तसेच पापही कमी होते.

अधिक मासात काय करावे?

या महिन्यात शुद्ध आणि नियमबद्ध जीवनशैली ठेवावी. तसेच खालील गोष्टी करणं खूप फायद्याचं ठरतं :

•  तीर्थस्नानासारखे पवित्र स्नान करा.
• मंदिरात सेवा करणे.
• भगवद्गीता आणि भागवत यांचे वाचन करणे.
• दररोज तुपाचा दिवा लावणे.
• सात्त्विक आहार घेणे.
• दानधर्म आणि निस्वार्थ करणे.

हा महिना आध्यात्मिक प्रगती आणि मानसिक शांतता वाढवतो.

अधिक मासात काय करू नये?

धार्मिक मान्यतेनुसार, या काळात काही मंगल कार्ये टाळली जातात त्या खालीलप्रमाणे : 

• लग्न आणि साखरपुडा
• गृहप्रवेश
• जावळ किंवा मुंडन
• मुंज किंवा उपनयन संस्कार 
• नवीन व्यवसाय सुरू करणे. 
• नवीन घर बांधणे.
• वाहन किंवा मालमत्ता खरेदी करणे.

ज्येष्ठ अधिक मास २०२६ ही भगवान विष्णूंचा आशीर्वाद प्राप्त करण्याची एक पवित्र संधी आहे. या काळात भौतिक सुखांच्या मागे लागण्यापेक्षा आध्यात्मिक साधना, दानधर्म आणि निष्काम सेवेसाठी समर्पित करणे अधिक लाभदायक ठरेल. या काळात भक्ती आणि निष्ठेने पूजा केल्यास शांती, समृद्धी आणि आध्यात्मिक उन्नती प्राप्त होऊ शकते.

वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न (फ्रिक्वेंटली आस्क क्वेश्चन FAQ)

प्रश्न १: ज्येष्ठ अधिक मास २०२६ कधी आहे?

उत्तर: हा महिना १७ मे ते १५ जून २०२६ या कालावधीत असेल. हा काळ पूजा-अर्चा आणि दानधर्मासाठी अत्यंत शुभ मानला जातो.

प्रश्न २: अधिक मासाला ‘पुरुषोत्तम मास’ का म्हणतात?

उत्तर: भगवान विष्णूंनी या महिन्याला आपले नाव देऊन आशीर्वाद दिला आहे, ज्यामुळे तो अत्यंत पवित्र झाला आहे. या काळात केलेल्या उपासनेमुळे अनेकपटीने आध्यात्मिक लाभ मिळतात.

प्रश्न ३: अधिक मास किती वर्षांनी येतो?

उत्तर: चंद्र आणि सौर कॅलेंडरमध्ये ताळमेळ बसवण्यासाठी साधारणपणे दर तीन वर्षांनी एकदा अधिक मास येतो.

प्रश्न ४: अधिक मासात कोणत्या देवतेची पूजा करावी?

उत्तर: अधिक मासात मुख्यत्वे भगवान विष्णूंची पूजा केली जाते.

प्रश्न ५: अधिक मासात कोणते दान सर्वात शुभ आहे?

उत्तर: अन्नदान, पाणीदान, कपड्यांचे दान, गायीची सेवा आणि गरजूंची मदत करणे अत्यंत शुभ मानले जाते.