- +91-7023509999
- 0294-6622222
- info@narayanseva.org
આજે વિવિધ ગેર-સરકારી સંસ્થાઓ (NGOs) સમાજમાં જરૂરિયાતમંદ લોકો માટે નાણાં એકત્રિત કરવા અથવા ગેર-નાણાકીય સહાય પૂરી પાડવા માટે દાન પ્રવૃત્તિઓ ચલાવે છે. આવી સંસ્થાઓએ ભારત સરકાર દ્વારા શરૂ કરાયેલા વિવિધ આર્થિક વિકાસ અને સામાજિક કલ્યાણના ઉદ્દેશ્યોને આગળ વધારવામાં મહત્વપૂર્ણ ભૂમિકા ભજવી છે.
NGO સંસ્થાઓ દ્વારા અપનાવવામાં આવેલ સ્થાનિક અને વ્યાપક પહોંચની પદ્ધતિએ જરૂરિયાતમંદ લોકોની ઓળખ કરવામાં મદદ કરી છે અને તેમને સહાય પહોંચાડવામાં મહત્વપૂર્ણ યોગદાન આપ્યું છે. આ જ કારણોમાંનું એક મુખ્ય કારણ છે કે ભારત સરકાર NGOs ને કરમાં રાહતો અને છૂટછાટો આપે છે, જેમાં આવકવેરા અધિનિયમની કલમ 80G હેઠળની છૂટછાટ સૌથી મહત્વપૂર્ણ ગણાય છે.
કોઈ વ્યક્તિ, સંપત્તિ, આવક વગેરે પર સરકાર દ્વારા લાગુ કરવામાં આવેલા ફરજિયાત કરના બોજમાં ઘટાડો અથવા સંપૂર્ણ મુક્તિને ટેક્સ એક્ઝેમ્પ્શન (કર મુક્તિ) કહેવાય છે. ટેક્સ મુક્તિનો દરજ્જો અન્ય કરોમાંથી રાહત, ઘટાડેલ દરો અથવા અમુક વસ્તુઓ પર આંશિક કર જેવી સુવિધાઓ પણ આપી શકે છે.
NGO ને આપવામાં આવેલા દાન પર ટેક્સ મુક્તિ, વેટરન્સ માટે સંપત્તિ અને આવકવેરામાં છૂટછાટ, સરહદી પરિસ્થિતિઓ વગેરે ટેક્સ મુક્તિના કેટલાક ઉદાહરણો છે.
સંસ્થાઓએ ધ્યાનમાં રાખવાની એક મહત્વપૂર્ણ બાબત એ છે કે આવકવેરા અધિનિયમની કલમ 12A હેઠળ નોંધણી આપવામાં આવે છે. પરંતુ તે સીધી રીતે 80G કપાત માટે મંજૂરી આપતું નથી. કારણ કે કલમ 80G હેઠળ દાન પર કર બચત માત્ર NGOs અને સમાન સંસ્થાઓ માટે જ લાગુ પડે છે. તે ધાર્મિક ટ્રસ્ટો અથવા સંસ્થાઓ માટે લાગુ પડતું નથી.
1961 ના આવકવેરા અધિનિયમની કલમ 80G થોડી અલગ છે, કારણ કે તે દાતાઓને પણ કરમાં છૂટછાટ આપે છે. 80G હેઠળ NGO ને કરવામાં આવેલ દાનને દાતાની કુલ આવકની ગણતરી વખતે કપાત તરીકે ગણવામાં આવે છે.
દાન પ્રાપ્ત કરનાર સંસ્થા દાતાને દાનની રસીદ આપે છે, જેના આધારે દાતાને નિર્ધારિત કપાત મળે છે, જો NGO કલમ 80G હેઠળ મંજૂર હોય તો. આ ઉપરાંત, દાન પર કરમાં છૂટછાટ ત્યારે જ લાગુ પડે છે જ્યારે NGO ભારત ખાતે સ્થાપિત હોય અને દેશમાં દાન હેતુઓ માટે કાર્યરત હોય.
જ્યારે તમે નારાયણ સેવા સંસ્થાન દ્વારા સમર્થિત હેતુઓ અને પહેલોમાં યોગદાન આપો છો, ત્યારે તમે અમારી NGO ને આપવામાં આવેલા દાન પર નિશ્ચિત કર મુક્તિ મેળવવા માટે પાત્ર બનો છો. આ આવકવેરા છૂટછાટ ત્યારે જ મેળવી શકાય જ્યારે આવકવેરા વિભાગમાં નોંધાયેલ અને માન્ય NGO દાતાઓને જરૂરી 80G રસીદો અને 80G પ્રમાણપત્રો પૂરા પાડે.
અહીં ધ્યાનમાં રાખવાની મહત્વપૂર્ણ બાબત એ છે કે NGOs અને અન્ય ગેર-નફાકારક સંસ્થાઓ માટે આવકવેરા અધિનિયમ હેઠળની કર મુક્તિ કલમ 12A દ્વારા નિયંત્રિત થાય છે. પરંતુ આ દાતાઓ માટે કપાતની મંજૂરી આપતું નથી અથવા દાન પર કર લાભો આપતું નથી, જેના માટેની કપાતો કલમ 80G હેઠળ સૂચિબદ્ધ છે.
આવકવેરા અધિનિયમની કલમ 80G હેઠળની કપાતો ધાર્મિક ટ્રસ્ટો અથવા સંસ્થાઓને આપવામાં આવેલા દાન પર લાગુ પડતી નથી, કારણ કે તેઓ આવકવેરા મુક્તિ હેઠળ આવતાં નથી.
ભલે સરકાર ચેરિટી સંસ્થાઓ અને રાહત ફંડને આપવામાં આવેલા દાન પર કપાતની મંજૂરી આપે છે, પરંતુ NGO દાન પરની કર મુક્તિ દરેક કિસ્સામાં લાગુ પડતી નથી. કર ચૂકવવા માટે પાત્ર વ્યક્તિઓ આપમેળે કલમ 80G હેઠળ દાન પર કર લાભ મેળવવા માટે પાત્ર બને છે. અહીં કરદાતા વ્યક્તિ, ફર્મ, કંપની, હિન્દુ અવિભાજિત કુટુંબ અથવા અન્ય કોઈપણ હોઈ શકે છે.
પરંતુ, દાન પર કર લાભ મેળવવા માટે તમે ભારતીય અથવા ભારતીય પાસપોર્ટ ધરાવતા NRI હોવા જોઈએ અને ભારતમાં કરપાત્ર આવક હોવી આવશ્યક છે.
આ ઉપરાંત, આવકવેરા અધિનિયમ હેઠળ છૂટછાટ મેળવવા માટે દાતાએ નીચેની શરતો પણ પૂર્ણ કરવી આવશ્યક છે:
દાન આવકવેરા અધિનિયમની કલમ 12A હેઠળ નોંધાયેલ, મંજૂર અને માન્ય NGO ને આપવામાં આવ્યું હોવું જોઈએ.
દાનની 80G રસીદ ઉપલબ્ધ હોવી જોઈએ.
કેટલીક પરિસ્થિતિઓમાં દાતાને NGO અથવા સંસ્થાનું 80G પ્રમાણપત્રની નકલ પણ રજૂ કરવી પડી શકે છે.
₹2000 થી વધુની રોકડ દાન પર કર લાભ મળતો નથી. વધુ રકમ માટે અન્ય ચુકવણી પદ્ધતિઓનો ઉપયોગ કરવો જોઈએ.
વસ્તુ સ્વરૂપે કરવામાં આવેલા દાન પર પણ કોઈ NGO કર લાભ મળતા નથી.
ભારતમાં તમામ કરદાતાઓ અથવા ભારતમાં કરપાત્ર આવક ધરાવતા લોકો સરકાર દ્વારા નક્કી કરેલી મર્યાદાઓને આધારે NGO ને આપવામાં આવેલા દાન પર કલમ 80G હેઠળ કર બચતનો લાભ લઈ શકે છે.
આમાં વ્યક્તિઓ, હિન્દુ અવિભાજિત કુટુંબો અને કંપનીઓનો સમાવેશ થાય છે. ભારતીય પાસપોર્ટ ધરાવતા NRIs પણ મંજૂર સંસ્થાઓને દાન આપે તો પાત્ર બને છે.
માત્ર માન્ય અને નોંધાયેલ NGO ને કરવામાં આવેલ દાન જ કપાત અથવા કર મુક્તિ માટે પાત્ર બને છે.
NGO કોઈ ધાર્મિક ટ્રસ્ટ અથવા ફંડ ન હોવું જોઈએ. દાન કરતા પહેલા સંસ્થાની 80G અને 12A નોંધણીની હંમેશા ચકાસણી કરો.
ચેરિટેબલ દાન માત્ર સમાજસેવાના મહત્વપૂર્ણ કાર્યોને સમર્થન આપતું નથી, પરંતુ દાતાઓને કર બચતના મહત્વપૂર્ણ લાભો પણ આપે છે. ભારતમાં, પાત્ર ગેર-નફાકારક સંસ્થાઓ અને ચેરિટેબલ સંસ્થાઓને આપવામાં આવેલા દાન પર આવકવેરા અધિનિયમની કલમ 80G હેઠળ કપાત મેળવી શકાય છે.
વિશ્વસનીય સંસ્થાઓને દાન આપવાથી વ્યક્તિઓ અને કંપનીઓ આરોગ્યસેવા, શિક્ષણ, અન્નદાન, દિવ્યાંગ સહાયતા, મહિલા સશક્તિકરણ અને સામાજિક કલ્યાણ જેવા ક્ષેત્રોમાં યોગદાન આપી શકે છે અને સાથે સાથે પોતાની કરપાત્ર આવક પણ ઘટાડી શકે છે.
દાતાઓ કલમ 80G હેઠળ મંજૂર નોંધાયેલ ચેરિટેબલ સંસ્થાઓને કરવામાં આવેલા દાન પર કર કપાતનો દાવો કરી શકે છે. સંસ્થા અને દાનના પ્રકાર મુજબ દાનની રકમ પર 50% સુધીની કપાત મળી શકે છે.
કાયદા મુજબ પાત્ર દાનની રકમ દાતાની કરપાત્ર આવકમાંથી ઘટાડવામાં આવે છે, જે કુલ કર બોજ ઘટાડવામાં મદદ કરે છે.
કર લાભો વ્યક્તિઓ અને કંપનીઓને સમાજસેવા અને રાષ્ટ્ર નિર્માણ પ્રવૃત્તિઓમાં સક્રિય ભાગ લેવા માટે પ્રોત્સાહિત કરે છે.
મંજૂર NGOs ને દાન આપતી કંપનીઓ CSR લક્ષ્યો પૂર્ણ કરતી વખતે કર કપાતનો લાભ પણ મેળવી શકે છે.
માન્ય 80G પ્રમાણપત્ર ધરાવતી સંસ્થાઓને દાન આપવાથી પારદર્શિતા, કાનૂની પાલન અને દાનના યોગ્ય ઉપયોગની ખાતરી થાય છે.
જો તમે કલમ 80G હેઠળ કપાત મેળવવા માંગતા હો, તો નીચેના દસ્તાવેજોની જરૂર પડશે:
ટ્રસ્ટનું નામ, સરનામું, PAN, દાનની રકમ અને દાતાનું નામ ધરાવતી રસીદો
100% કપાતના કિસ્સાઓ માટે ફોર્મ 58
આવકવેરા વિભાગ દ્વારા જારી કરાયેલ ટ્રસ્ટનો માન્ય નોંધણી નંબર
દાન તમને ફક્ત આનંદ નથી આપતું પણ તમને દાન કરવા સાથે ટેક્સ બચાવવાની પણ તક આપે છે. 1961 ના કાયદા હેઠળ જો NGO કાયદાના તમામ નિયમોનું પાલન કરે તો ઇન્કમ ટેક્સ કલમ 80G ચેરિટેબલ ટ્રસ્ટ અને ચેરિટેબલ દાતા બંનેને ઈન્ક્મ ટેક્સ મુક્તિ આપે છે. દાતા કલમ 80G હેઠળ કપાતનો દાવો કરી શકે તે માટે, તમારે દાનની રસીદ રજૂ કરવાની જરૂર છે જેના આધારે તમે કપાતનો લાભ લઈ શકો છો. તમારે ફોર્મ 10BE પણ મેળવવું જરૂરી છે, જે અધિકૃત રિલીફ ફંડ અને NGO દ્વારા દાતાઓને આપવામાં આવે છે. આ ફોર્મ પછી અન્ય જરૂરી ડોક્યુમેન્ટ સાથે ઇન્કમ ટેક્સ પોર્ટલ પર અપલોડ કરવું આવશ્યક છે. દાનની વિગતો કલમ 80G હેઠળ આપમેળે ભરાઈ જશે. જરૂરી ડોક્યુમેન્ટમાં સામાન્ય રીતે NGOનું નોંધણી પ્રમાણપત્ર, દાનની રસીદ વગેરેનો સમાવેશ થાય છે.
દાનની કેટેગરી અનુસાર, આવકવેરા કાયદાની કલમ 80G કપાત માટે મહત્તમ દાન મર્યાદા અલગ-અલગ હોઈ શકે છે. કેટલાક કિસ્સાઓમાં, કપાત માટે કોઈ મહત્તમ મર્યાદા નિર્ધારિત નથી; જ્યારે અન્ય કિસ્સાઓમાં, 80G ટેક્સ મુક્તિ મર્યાદા ચેરિટી દાતાની સમાયોજિત કુલ આવકના 10% પર સેટ કરવામાં આવી છે.
NGO અથવા ચેરિટેબલ ફંડને આપવામાં આવતા દાનની 4 કેટેગરીઓ છે, જેમાંથી, કેટેગરી 1 અને 2 ચોક્કસ સંસ્થાઓ અથવા ફંડ્સને કરવામાં આવતા દાનને આવરી લે છે. કેટેગરી 1 અને 2 દાન અનુક્રમે 100% અને 50% કપાત માટે પાત્ર છે, અને તેમની કોઈ લાયકાત અથવા મહત્તમ મર્યાદા નથી.
કોઈપણ માન્ય સ્થાનિક સત્તા અથવા સરકારને કુટુંબ નિયોજનના પ્રમોશન માટે આપવામાં આવેલ દાન કેગેટરી 3 હેઠળ આવે છે, જ્યારે લગભગ તમામ અન્ય માન્ય NGO ને આપવામાં આવેલ દાન સામાન્ય રીતે કેગેટરી 4 હેઠળ આવે છે. કેગેટરી 3 અને 4 દાન અનુક્રમે 100% અને 50% કપાત માટે પાત્ર છે, જે લાયકાત અથવા મહત્તમ મર્યાદાને આધીન છે. 80G હેઠળ, કેગેટરી 3 અને 4 માં કોઈપણ દાન કરદાતાની સમાયોજિત કુલ આવકના 10% થી વધુ ન હોવું જોઈએ, જેથી તે 80G ટેક્સ મુક્તિની 80G મુક્તિ સૂચિમાં સ્થાન મેળવી શકે.
80G હેઠળ ટેક્સ મુક્તિ ફક્ત અમુક NGO, ચેરિટેબલ ટ્રસ્ટ અને સમાન સંસ્થાઓને આપવામાં આવેલા દાન પર જ લાગુ પડે છે. ધાર્મિક ટ્રસ્ટ અને આવી અન્ય સંસ્થાઓને આપવામાં આવેલા દાન પર આ કપાત લાગુ પડતી નથી. 80G ટેક્સ મુક્તિ અનન્ય છે કારણ કે તે દાન આપનારાઓને પણ ટેક્સ કપાત પ્રદાન કરે છે. ઇન્કમ ટેક્સ કાયદા અનુસાર, બચતકર્તાઓ દ્વારા દાન આપવું એ ચોક્કસ જરૂરિયાતોને પૂર્ણ કરે તો ટેક્સ કપાતપાત્ર છે, જેમ કે: -
ભારતમાં ટેક્સ મુક્તિ એ મિલકત, આવક વગેરે પર શાસક શક્તિ દ્વારા લાદવામાં આવતી ફરજિયાત ચુકવણીમાંથી જવાબદારી દૂર કરવી અથવા ઘટાડવી છે. જ્યારે તમે ચેરિટેબલ ટ્રસ્ટ અથવા NGO ને દાન આપો છો ત્યારે જો જણાવેલ નિયમોનું પાલન કરવામાં આવે તો ચેરિટી પર ટેક્સ મુક્તિનો લાભ મળી શકે છે.
કલમ 80G હેઠળ ટેક્સ મુક્તિ માટે, 2000/- રૂપિયાની અંદર રોકડ રકમનું દાન 80G હેઠળ મુક્તિ માટે પાત્ર છે. જોકે, 2000/- રૂપિયાથી વધુની રકમ માટે, કૅશ સિવાયના કોઈપણ માધ્યમથી ચુકવણી ટેક્સ કપાત માટે પાત્ર છે. ખોરાક, દવાઓ વગેરે જેવા યોગદાન 80G હેઠળ ટેક્સ મુક્તિ દાન માટે પાત્ર નથી. કલમ 80G હેઠળ, જો માન્ય NGO, બિન-નફાકારક સંસ્થા અથવા રિલીફ ફંડમાં દાન કરવામાં આવે તો 50% અથવા 100% કપાત માટે દાવો કરી શકાય છે. આ રકમ દાન કઈ કેટેગરી હેઠળ આવે છે તેના આધારે લાયકાત અથવા મહત્તમ મર્યાદા ધરાવી શકે છે.
ભારતમાં કેટલાક વ્યક્તિગત ફંડ છે, જેમાં દાન કલમ 80G હેઠળ 100% કપાત માટે પાત્ર છે. રાષ્ટ્રીય સંરક્ષણ ભંડોળ (કેન્દ્ર સરકાર દ્વારા), પ્રધાનમંત્રી રાષ્ટ્રીય રિલીફ ફંડ, ઓટીઝમ, સેરેબ્રલ પાલ્સી, માનસિક મંદતા અને બહુવિધ દિવ્યાંગતા ધરાવતા વ્યક્તિઓના કલ્યાણ માટે રાષ્ટ્રીય ટ્રસ્ટ, વગેરે અથવા રાજ્ય સરકાર દ્વારા સ્થાપિત ગરીબો માટે કોઈપણ તબીબી રિલીફ ફંડ, રાષ્ટ્રીય પ્રતિષ્ઠિત શૈક્ષણિક સંસ્થાઓ અને બીજા ઘણામાં આપવામાં આવતા દાન પર કોઈ મર્યાદા નથી અને તે 80G હેઠળ 100% કપાત માટે હકદાર છે.
80G હેઠળ 100% કપાત માટે હકદાર અન્ય દાનમાં ભારતમાં કુટુંબ નિયોજનના પ્રમોશન માટે માન્ય સ્થાનિક સત્તાને અથવા સરકારને આપવામાં આવેલા ડોનેશનનો સમાવેશ થાય છે. જોકે, આ ડોનેશન લાયકાત મર્યાદાને આધીન છે.
કોઈ NGO ને દાન આપીને તમે સમાજના ભલા માટે અનેક પહેલ અને કારણોને આગળ ધપાવી શકો છો, જેનાથી ઘણા લોકો ખુશ થશે. તમારા ડોનેશન પર NGO ટેક્સ લાભો મેળવવા સક્ષમ બનવું એ NGO ને નાણાં દાન કરવાનો બીજો મોટો ફાયદો છે. જો NGO આવકવેરા અધિનિયમ, 1961 ની કલમ 80G હેઠળ પાત્ર હોય તો તમે દાન પર સરળતાથી ટેક્સ કપાતનો દાવો કરી શકો છો.
તમે ટેક્સ લાભ મેળવવા માટે 80G હેઠળ દાન આપી શકો છો. કલમ 80G હેઠળ દાનના વિવિધ વર્ગો નિર્દિષ્ટ છે. તેઓ જો કલમ 80G હેઠળ જણાવેલ તમામ નિયમોનું પાલન કરે કરે તો પ્રતિબંધો સાથે અથવા તેના વિના 100% અથવા 50% સુધીની ટેક્સ કપાત માટે પાત્ર બની શકે છે.
જો તમે કૅશમાં રકમ દાન કરવા ઇચ્છતા હોવ, તો 80G હેઠળ દાનની મર્યાદા રૂ. 2000/- છે. જો દાનની રકમ રૂ. 2000/- થી વધુ હોય, તો તમારે 80G કપાત માટે લાયક બનવા માટે કૅશ સિવાય અન્ય કોઈપણ પદ્ધતિથી ડોનેશન કરવું આવશ્યક છે.
ભારતમાં બિન-સરકારી સંસ્થાઓ (NGO) અને ચેરીટેબલ ટ્રસ્ટોને 1961ના આવકવેરા કાયદાની કલમ 80G હેઠળ કર મુક્તિ આપવામાં આવે છે. જો કે, કર મુક્તિ માટે, ચેરીટેબલ ટ્રસ્ટ ભારતમાં સ્થાપિત થયેલ હોવું જોઈએ અને દેશમાં ચેરીટેબલ હેતુઓ માટે કાર્યરત હોવું જોઈએ.
2000/- થી વધુના કૅશ ડોનેશન પર 80G સર્ટિફિકેટ અથવા ટેક્સ મુક્તિ લાગુ થતી નથી
હા. ડોનેશનની રસીદની સોફ્ટ કોપી જનરેટ કરવામાં આવે છે અને તમને તરત જ ઉપલબ્ધ કરાવવામાં આવે છે. પરંતુ, જો તમને ટેક્સ રસીદની હાર્ડ કોપીની જરૂર હોય, તો તમારે ચુકવણીના સ્ક્રીનશોટ સાથે તેની વિનંતી કરવાની રહેશે અને રસીદ 10 દિવસની અંદર તમારી સાથે શૅર કરવામાં આવશે.
ઓનલાઈન દાન માટે ઇન્કમ ટેક્સ કલમ 80G હેઠળ ટેક્સ મુક્તિ મેળવવા માટે ઓછામાં ઓછા 500 રૂપિયાનું દાન કરવું જરૂરી છે.
અમે ઓનલાઈન દાન દ્વારા યોગદાન આપ્યાની તારીખથી 8 દિવસની અંદર ટેક્સ મુક્તિ સર્ટિફિકેટ જનરેટ કરીએ છીએ. કુરિયર પ્રક્રિયા સહિત, મુક્તિ સર્ટિફિકેટ તમારા સુધી પહોંચવામાં લગભગ 10 દિવસ લાગે છે. જો તમે ઑફલાઇન યોગદાન આપો છો, તો તેમાં 15 થી 20 દિવસ લાગે છે.
કલમ 80G હેઠળ દાન કરવાથી તમને ટેક્સ કપાતના લાભો મળી શકે છે. તમારા કરપાત્ર પગારમાંથી દાનની રકમ ઘટાડીને એક્ઝેમ્પશન (મુક્તિ) ની ગણતરી કરવામાં આવે છે. ઉદાહરણ તરીકે, જો તમારી વાર્ષિક કરપાત્ર આવક રૂ. 200,000 છે અને તમે રૂ. 5,000 નું દાન કરો છો, તો તમારી નેટ કરપાત્ર આવક રૂ. 197,500 થશે. તમારા ટેક્સની ગણતરી હવે પ્રવર્તમાન ટેક્સ દરોના આધારે આ નવી રકમ પર કરવામાં આવશે. 1 એપ્રિલ, 2017 થી અમલમાં આવતા સુધારેલા ટેક્સ મુક્તિ કાયદા મુજબ, Narayan Seva Sansthan ને દાન આપનાર વ્યક્તિ ઇન્કમ કાયદાની કલમ 80G હેઠળ 50% ટેક્સ મુક્તિ માટે પાત્ર રહેશે.
80G એ એક સર્ટિફિકેટ છે જે તમને રજીસ્ટર્ડ NGO, ચેરિટેબલ ટ્રસ્ટ વગેરેને દાન તરીકે ચૂકવેલી રકમ પર ટેક્સ ચૂકવવામાંથી મુક્તિ આપે છે. Narayan Seva Sansthan ને આપવામાં આવતા દાનને ઇન્કમ ટેક્સ કાયદાની કલમ 80G હેઠળ 50% ટેક્સ મુક્તિ મળે છે. ટેક્સ લાભ ફક્ત ભારતમાં જ માન્ય છે.
ટેક્સ મુક્તિ એ નાણાકીય બાકાત છે જે કરપાત્ર આવક ઘટાડે છે. તેથી ટેક્સ મુક્તિ એ સામાન્ય નિયમ પર ફરજિયાત મુક્તિ છે. ચેરિટી સંસ્થાઓની પ્રવૃત્તિઓ જેવી કેટલીક ચોક્કસ આર્થિક પ્રવૃત્તિઓને વેગ આપવા માટે ટેક્સ મુક્તિ આપવામાં આવે છે.