ਪਰਮਾ ਏਕਾਦਸ਼ੀ 2026: ਤਾਰੀਖ, ਪੂਜਾ ਰਸਮਾਂ ਅਤੇ ਧਾਰਮਿਕ ਮਹੱਤਵ ਜਾਣੋ

ਹਰ ਮਹੀਨੇ ਆਉਣ ਵਾਲੀ ਏਕਾਦਸ਼ੀ ਭਗਤਾਂ ਨੂੰ ਆਤਮ-ਸ਼ੁੱਧੀ ਅਤੇ ਭਗਤੀ ਦਾ ਸੰਦੇਸ਼ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। ਪਰੰਤੂ ਅਧਿਕ ਮਾਸ ਵਿੱਚ ਆਉਣ ਵਾਲੀ ‘ਪਰਮਾ ਏਕਾਦਸ਼ੀ’ ਦਾ ਮਹੱਤਵ ਹੋਰ ਵੀ ਵੱਧ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਇਹ ਦੁਲਭ ਏਕਾਦਸ਼ੀ ਲਗਭਗ ਤਿੰਨ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵਾਰ ਹੀ ਆਉਂਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਕਾਰਨ ਇਸਨੂੰ ਬਹੁਤ ਹੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਅਤੇ ਮੰਗਲਮਈ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਆਧਿਆਤਮਿਕ ਵਿਸ਼ਵਾਸਾਂ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਸ ਦਿਨ ਪੂਰੀ ਸ਼ਰਧਾ ਅਤੇ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਨਿਯਮਾਂ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਵਰਤ ਅਤੇ ਪੂਜਾ ਕਰਨ ਨਾਲ ਜੀਵਨ ਭਰ ਦੇ ਪਾਪ ਦੂਰ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਸ਼੍ਰੀ ਵਿਸ਼ਣੂ ਦੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਕਿਰਪਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।

ਪਰਮਾ ਏਕਾਦਸ਼ੀ 2026: ਤਾਰੀਖ ਅਤੇ ਸ਼ੁਭ ਮੁਹੂਰਤ

ਵੇਦਿਕ ਪੰਚਾਂਗ ਅਨੁਸਾਰ, ਅਧਿਕ ਮਾਸ ਦੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਪੱਖ ਵਿੱਚ ਆਉਣ ਵਾਲੀ ਏਕਾਦਸ਼ੀ ਤਿਥੀ 11 ਜੂਨ 2026 ਨੂੰ ਰਾਤ 12:57 ਵਜੇ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਵੇਗੀ ਅਤੇ ਉਸੇ ਦਿਨ ਰਾਤ 10:36 ਵਜੇ ਸਮਾਪਤ ਹੋਵੇਗੀ। ਉਦਯ ਤਿਥੀ ਦੇ ਅਧਾਰ ‘ਤੇ, ਪਰਮਾ ਏਕਾਦਸ਼ੀ ਦਾ ਵਰਤ ਵੀਰਵਾਰ, 11 ਜੂਨ 2026 ਨੂੰ ਰੱਖਿਆ ਜਾਵੇਗਾ।

ਪਰਮਾ ਏਕਾਦਸ਼ੀ ਦਾ ਮਹੱਤਵ

‘ਪਰਮਾ’ ਸ਼ਬਦ ਦਾ ਅਰਥ “ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ” ਜਾਂ “ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ” ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਇਸਨੂੰ ਸਭ ਏਕਾਦਸ਼ੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਫਲ ਦੇਣ ਵਾਲੀ ਏਕਾਦਸ਼ੀ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਆਧਿਆਤਮਿਕ ਗ੍ਰੰਥਾਂ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਹ ਵਰਤ ਰੱਖਣ ਨਾਲ ਗਰੀਬੀ ਅਤੇ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤੀ ਮਿਲਦੀ ਹੈ।

ਪੁਰਾਣਿਕ ਕਥਾਵਾਂ ਅਨੁਸਾਰ, ਧਨ ਦੇ ਦੇਵਤਾ ਕੁਬੇਰ ਨੇ ਇਸ ਵਰਤ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ—ਭਗਵਾਨ ਸ਼ਿਵ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਸਮੇਤ—ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਖ਼ਜ਼ਾਨੇ ਦੇ ਰਖਵਾਲੇ ਦਾ ਉੱਚ ਪਦ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਸਤ੍ਯਵਾਦੀ ਰਾਜਾ ਹਰਿਸ਼ਚੰਦਰ ਨੇ ਪਰਮਾ ਏਕਾਦਸ਼ੀ ਦੇ ਪੁੰਨ ਪ੍ਰਭਾਵ ਨਾਲ ਆਪਣਾ ਗੁਆਇਆ ਹੋਇਆ ਰਾਜ, ਧਨ ਅਤੇ ਪਰਿਵਾਰ ਮੁੜ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ ਸੀ।

ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਵਰਤ ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਸ਼ਰਧਾ ਅਤੇ ਕੜੇ ਨਿਯਮਾਂ ਨਾਲ ਰੱਖਣ ਵਾਲੇ ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਅਸ਼ਵਮੇਧ ਯੱਗ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਪੁੰਨ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਪਵਿੱਤਰ ਦਿਨ ਭਗਵਾਨ ਵਿਸ਼ਣੂ ਅਤੇ ਮਾਤਾ ਲਕਸ਼ਮੀ ਦੀ ਭਗਤੀ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਭਗਤਾਂ ਨੂੰ ਮਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵੈਕੁੰਠ ਧਾਮ ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਐਸਾ ਭਗਵਾਨ ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਨੇ ਅਰਜੁਨ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਸੀ।

ਪਰਮਾ ਏਕਾਦਸ਼ੀ ਦੀ ਪੂਜਾ ਵਿਧੀ

ਇਸ ਮੰਗਲਮਈ ਦਿਨ ਬ੍ਰਹਮ ਮੁਹੂਰਤ ਵਿੱਚ ਉੱਠ ਕੇ ਸਨਾਨ ਆਦਿ ਕਰਮ ਪੂਰੇ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵਰਤ ਦਾ ਸੰਕਲਪ ਲੈਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਫਿਰ ਘਰ ਦੇ ਪੂਜਾ ਸਥਾਨ ਨੂੰ ਸਾਫ਼ ਕਰਕੇ ਭਗਵਾਨ ਵਿਸ਼ਣੂ ਅਤੇ ਮਾਤਾ ਲਕਸ਼ਮੀ ਦੀਆਂ ਮੂਰਤੀਆਂ ਸਥਾਪਿਤ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀਆਂ ਹਨ।

ਭਗਵਾਨ ਨੂੰ ਪੀਲੇ ਫੁੱਲ, ਧੂਪ, ਦੀਵਾ, ਚੰਦਨ, ਪੰਚਾਮ੍ਰਿਤ ਅਤੇ ਫਲ ਅਰਪਿਤ ਕਰਨੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ। ਭਗਵਾਨ ਹਰੀ ਨੂੰ ਪੀਲੇ ਰੰਗ ਦੀ ਮਿਠਾਈ ਦਾ ਭੋਗ ਲਗਾਉਂਦੇ ਸਮੇਂ ਤੁਲਸੀ ਦਾ ਪੱਤਾ ਜ਼ਰੂਰ ਸ਼ਾਮਲ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ; ਕਿਉਂਕਿ ਤੁਲਸੀ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਭੋਗ ਨੂੰ ਭਗਵਾਨ ਵਿਸ਼ਣੂ ਸਵੀਕਾਰ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ।

ਪੂਜਾ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਪਰਮਾ ਏਕਾਦਸ਼ੀ ਦੀ ਪਵਿੱਤਰ ਕਥਾ ਸੁਣਨੀ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਣੂ ਸਹਸ੍ਰਨਾਮ ਦਾ ਪਾਠ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। “ਓਮ ਨਮੋ ਭਗਵਤੇ ਵਾਸੁਦੇਵਾਯ” ਮੰਤਰ ਦਾ ਜਾਪ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।

ਧਾਰਮਿਕ ਮਾਨਤਾਵਾਂ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਸ ਰਾਤ ਜਾਗਰਣ ਕਰਨ ਦਾ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਮਹੱਤਵ ਹੈ। ਭਗਤ ਇਸ ਰਾਤ ਨੂੰ ਭਜਨ-ਕੀਰਤਨ, ਮੰਤਰ ਜਾਪ ਅਤੇ ਧਿਆਨ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਬਿਤਾਉਂਦੇ ਹਨ।

ਪਰਮਾ ਏਕਾਦਸ਼ੀ ਦਾ ਵਰਤ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ, ਗਰੀਬਾਂ ਅਤੇ ਲੋੜਵੰਦਾਂ ਨੂੰ ਅੰਨ ਦਾਨ ਅਤੇ ਦੱਖਿਣਾ ਦੇ ਕੇ ਸੰਪੰਨ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਪਰਮਾ ਏਕਾਦਸ਼ੀ ‘ਤੇ ਦਾਨ ਕਰਨ ਦਾ ਮਹੱਤਵ

ਸਨਾਤਨ (ਹਿੰਦੂ) ਪਰੰਪਰਾ ਵਿੱਚ ਦਾਨ ਨੂੰ ਧਰਮ ਦਾ ਇੱਕ ਮੁੱਖ ਸਤੰਭ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਖਾਸ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਪਰਮਾ ਏਕਾਦਸ਼ੀ ਦੇ ਦਿਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਦਾਨ ਅਕਸ਼ਯ ਪੁੰਨ—ਅਰਥਾਤ ਕਦੇ ਨਾ ਖਤਮ ਹੋਣ ਵਾਲਾ ਆਧਿਆਤਮਿਕ ਪੁੰਨ—ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦਿਨ ਲੋੜਵੰਦਾਂ ਦੀ ਮਦਦ ਕਰਨ ਨਾਲ ਭਗਵਾਨ ਵਿਸ਼ਣੂ ਬਹੁਤ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਐਸਾ ਧਾਰਮਿਕ ਗ੍ਰੰਥਾਂ ਵਿੱਚ ਉਲੇਖ ਹੈ।

ਦਾਨ ਦੇ ਮਹੱਤਵ ਬਾਰੇ ਸਕੰਦ ਪੁਰਾਣ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ:

ਨਿਆਯੋਪਾਰਜਿਤਵਿੱਤਸ੍ਯ ਦਸ਼ਮਾਂਸ਼ੇਨ ਧੀਮਤਃ |

ਕਰਤਵ੍ਯੋ ਵਿਨਿਯੋਗਸ਼ਚ ਈਸ਼੍ਵਰਪ੍ਰੀਤ੍ਯਰਥਮੇਵ ਚ ||

ਇਸ ਦਾ ਅਰਥ ਹੈ ਕਿ ਇੱਕ ਸਮਝਦਾਰ ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਇਮਾਨਦਾਰੀ ਨਾਲ ਕਮਾਈ ਹੋਈ ਦੌਲਤ ਦਾ ਇੱਕ ਹਿੱਸਾ ਪ੍ਰਭੂ ਦੀ ਪ੍ਰਸੰਨਤਾ ਅਤੇ ਮਨੁੱਖਤਾ ਦੀ ਭਲਾਈ ਲਈ ਸਮਰਪਿਤ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।

ਇਸ ਦਿਨ ਅੰਨ ਦਾਨ, ਜਲ ਸੇਵਾ, ਫਲ ਵੰਡਣਾ, ਧਾਰਮਿਕ ਗ੍ਰੰਥਾਂ ਦਾ ਦਾਨ ਅਤੇ ਬਿਮਾਰ ਜਾਂ ਦਿਵਿਆਂਗ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਮਦਦ ਕਰਨਾ ਬਹੁਤ ਹੀ ਪੁੰਨਦਾਇਕ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਨਿਸ਼ਕਾਮ ਭਾਵ ਨਾਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਦਾਨ ਜੀਵਨ ਵਿੱਚ ਖੁਸ਼ੀ, ਸ਼ਾਂਤੀ ਅਤੇ ਸਮ੍ਰਿੱਧੀ ਲਿਆਉਂਦਾ ਹੈ।

ਪਰਮਾ ਏਕਾਦਸ਼ੀ ‘ਤੇ ਕੀ ਦਾਨ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ?

ਪਰਮਾ ਏਕਾਦਸ਼ੀ ਸੇਵਾ ਅਤੇ ਮਨੁੱਖਤਾ ਦਾ ਡੂੰਘਾ ਸੰਦੇਸ਼ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। ਸਨਾਤਨ ਪਰੰਪਰਾ ਵਿੱਚ, ਭਗਵਾਨ ਵਿਸ਼ਣੂ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਤਰੀਕਾ ਲੋੜਵੰਦਾਂ ਦੀ ਮਦਦ ਕਰਨਾ ਅਤੇ ਦੁਖੀ ਮਨੁੱਖਤਾ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰਨਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਇਸੇ ਭਾਵਨਾ ਨਾਲ ‘ਨਾਰਾਇਣ ਸੇਵਾ ਸੰਸਥਾਨ’ (Narayan Seva Sansthan) ਕਈ ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਅਨਾਥਾਂ, ਨਿਰਾਸ਼੍ਰਿਤਾਂ, ਦਿਵਿਆਂਗ ਬੱਚਿਆਂ ਅਤੇ ਲੋੜਵੰਦਾਂ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਪਰਮਾ ਏਕਾਦਸ਼ੀ ਦੇ ਇਸ ਪਵਿੱਤਰ ਦਿਨ ਲੋੜਵੰਦ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਭੋਜਨ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਨ ਲਈ ਸੰਸਥਾ ਦੀਆਂ ਸੇਵਾ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਵਿੱਚ ਭਾਗ ਲੈ ਕੇ ਸ਼੍ਰੀ ਹਰੀ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰੋ।

ਪਰਮਾ ਏਕਾਦਸ਼ੀ ਭਗਵਾਨ ਸ਼੍ਰੀ ਹਰੀ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਦਾ ਇੱਕ ਦੁਲਭ ਅਤੇ ਦਿਵ੍ਯ ਮੌਕਾ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਪਵਿੱਤਰ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਭਗਵਾਨ ਵਿਸ਼ਣੂ ਦਾ ਧਿਆਨ ਕਰੋ, ਲੋੜਵੰਦਾਂ ਦੀ ਮਦਦ ਕਰੋ ਅਤੇ ਧਰਮ ਅਤੇ ਮਨੁੱਖਤਾ ਦੇ ਰਾਹ ‘ਤੇ ਚੱਲਣ ਦਾ ਸੰਕਲਪ ਕਰੋ।

ਦਾਨ ਕਰੋ