ਸਨਾਤਨ ਧਰਮ ਵਿੱਚ ਅਮਾਵਸਿਆ (ਨਵੀਂ ਚੰਦ ਰਾਤ) ਨੂੰ ਆਤਮ-ਚਿੰਤਨ, ਪਿਤਰਾਂ ਲਈ ਪ੍ਰਾਰਥਨਾ, ਦਾਨ ਅਤੇ ਪ੍ਰਭੂ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਲਈ ਪਵਿੱਤਰ ਮੌਕਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਸਾਲ ਦੀਆਂ ਸਾਰੀਆਂ ਅਮਾਵਸਿਆ ਵਿੱਚੋਂ ਵੈਸਾਖ ਅਮਾਵਸਿਆ ਦਾ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਧਾਰਮਿਕ ਅਤੇ ਆਧਿਆਤਮਿਕ ਮਹੱਤਵ ਹੈ। ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਪਵਿੱਤਰ ਵੈਸਾਖ ਮਹੀਨੇ ਵਿੱਚ ਆਉਂਦੀ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਇਸ ਦਿਨ ਤਪ, ਸਨਾਨ ਅਤੇ ਦਾਨ ਕਰਨਾ ਬਹੁਤ ਹੀ ਸ਼ੁਭ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਧਾਰਮਿਕ ਵਿਸ਼ਵਾਸ਼ਾਂ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਸ ਪਵਿੱਤਰ ਦਿਨ ਕੀਤੇ ਗਏ ਜਪ, ਤਪ, ਦਾਨ ਅਤੇ ਸੇਵਾ ਦਾ ਕਈ ਗੁਣਾ ਪੁੰਨ ਫਲ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਦਿਨ ਖਾਸ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਪਿਤਰਾਂ ਦੀ ਸ਼ਾਂਤੀ ਲਈ, ਨਕਾਰਾਤਮਕਤਾ ਦੂਰ ਕਰਨ ਅਤੇ ਸੁੱਖ-ਸਮ੍ਰਿੱਧੀ ਲਿਆਉਣ ਲਈ ਸ਼ੁੱਭ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਵੈਸਾਖ ਅਮਾਵਸਿਆ ਦਾ ਮਹੱਤਵ
ਧਾਰਮਿਕ ਗ੍ਰੰਥਾਂ ਵਿੱਚ ਦਰਸਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਵੈਸਾਖ ਮਹੀਨਾ ਭਗਵਾਨ ਵਿਸ਼ਨੂ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਪ੍ਰਿਯ ਹੈ। ਇਸ ਅਮਾਵਸਿਆ ਦੇ ਦਿਨ ਪਵਿੱਤਰ ਸਨਾਨ ਕਰਨਾ, ਪਿਤਰਾਂ ਦਾ ਸਿਮਰਨ ਕਰਨਾ, ਦੀਪ ਦਾਨ ਕਰਨਾ ਅਤੇ ਜ਼ਰੂਰਤਮੰਦਾਂ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰਨਾ ਮਹਾਨ ਪੁੰਨ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
ਇਹ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਭਗਵਾਨ ਵਿਸ਼ਨੂ ਦੀ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਪੂਜਾ ਕਰਨਾ, ਪਿਤਰਾਂ ਨੂੰ ਤਰਪਣ ਦੇਣਾ ਅਤੇ ਦਾਨ ਕਰਨਾ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਸੁਖ, ਸ਼ਾਂਤੀ ਅਤੇ ਸਮ੍ਰਿੱਧੀ ਲਿਆਉਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਨਾਲ ਰੁਕਾਵਟਾਂ ਅਤੇ ਮਾਨਸਿਕ ਤਣਾਅ ਵੀ ਦੂਰ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।
ਦਾਨ ਅਤੇ ਸੇਵਾ ਦਾ ਮਹੱਤਵ
ਇਸ ਦਿਨ ਦਾਨ ਅਤੇ ਸੇਵਾ ਕਰਨਾ ਬਹੁਤ ਹੀ ਪੁੰਨਦਾਇਕ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਗਰੀਬ, ਬੇਸਹਾਰਾ ਅਤੇ ਜ਼ਰੂਰਤਮੰਦ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਭੋਜਨ ਕਰਵਾਉਣਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਧਰਮ ਮੰਨਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਤੁਲਸੀਦਾਸ ਜੀ ਨੇ ਰਾਮਚਰਿਤਮਾਨਸ ਵਿੱਚ ਲਿਖਿਆ ਹੈ:
“ਧਰਮ ਦੇ ਚਾਰ ਸਤੰਭ—ਸੱਚ, ਦਇਆ, ਤਪ ਅਤੇ ਦਾਨ—ਵਿੱਚੋਂ ਕਲਿਯੁਗ ਵਿੱਚ ਦਾਨ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਹੈ। ਹਰ ਕਿਸਮ ਦਾ ਦਾਨ ਲੋਕ-ਕਲਿਆਣ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣਦਾ ਹੈ।”
ਇੱਕ ਪਵਿੱਤਰ ਸੇਵਾ ਦਾ ਮੌਕਾ
ਇਸ ਪਵਿੱਤਰ ਦਿਨ, ਇਸ ਨੇਕ ਕਾਰਜ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਬਣੋ। ਨਾਰਾਇਣ ਸੇਵਾ ਸੰਸਥਾਨ ਦੇ ਗਰੀਬ, ਬੇਸਹਾਰਾ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਯੋਗਤਾ ਵਾਲੇ ਬੱਚਿਆਂ ਲਈ ਭੋਜਨ ਦਾਨ ਮੁਹਿੰਮ ਨੂੰ ਸਮਰਥਨ ਦਿਓ।
ਤੁਹਾਡਾ ਦਾਨ ਜ਼ਰੂਰਤਮੰਦ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਯੋਗਤਾ ਵਾਲੇ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਭੋਜਨ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰੇਗਾ।