സനാതന ധർമ്മത്തിൽ പൗർണ്ണമി ഭക്തിക്കും പുണ്യകർമ്മങ്ങൾക്കും വളരെ പവിത്രമായ സമയമായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു. ആകാശത്ത് ചന്ദ്രദേവൻ തന്റെ ശീതളമായ നിലാവെളിച്ചം പരത്തുമ്പോൾ ഭക്തരുടെ മനസ്സും ഈശ്വരഭക്തിയിൽ ലയിക്കുന്നു. ഭാദ്രപദ മാസത്തിലെ പൗർണ്ണമി ഈ ആത്മീയഭാവത്തെ കൂടുതൽ ആഴത്തിലാക്കുന്നു. ഈ ദിവസം ഭഗവാൻ വിഷ്ണുവിന്റെ സത്യനാരായണ സ്വരൂപത്തെ ആരാധിക്കുക, വ്രതം അനുഷ്ഠിക്കുക, സത്യനാരായണ കഥ ശ്രവിക്കുക, ജപം, ദാനം, സേവനം എന്നിവയ്ക്ക് പ്രത്യേക പ്രാധാന്യമുണ്ട്.
ഭാദ്രപദ പൗർണ്ണമിയുടെ പ്രാധാന്യം വർധിക്കുന്നതിനുള്ള മറ്റൊരു കാരണം, അതിന് ശേഷം പിതൃപക്ഷം ആരംഭിക്കുന്നു എന്നതാണ്. അതിനാൽ ഈ തിഥി ഭഗവാനോടുള്ള ഭക്തി അർപ്പിക്കുന്നതിനൊപ്പം നമ്മുടെ പൂർവ്വികരോടുള്ള കൃതജ്ഞത പ്രകടിപ്പിക്കാനും അവരുടെ നിമിത്തം പുണ്യകർമ്മങ്ങൾ ചെയ്യാനും പ്രേരിപ്പിക്കുന്നു.
ഭക്തിയുള്ളിടത്ത് സേവനവും സ്വാഭാവികമായി ജനിക്കുന്നു എന്ന് പറയപ്പെടുന്നു. അതിനാൽ ഈ പൗർണ്ണമിയിൽ പൂജാത്തട്ടിനൊപ്പം ആവശ്യക്കാരനായ ഒരാൾക്കായി ഭക്ഷണത്തിന്റെ ഒരു തട്ടും ഒരുക്കുന്നത് പരമാത്മാവിനോടുള്ള യഥാർത്ഥ ഭക്തിയുടെ മനോഹരമായ രൂപമാണ്.
പഞ്ചാംഗം അനുസരിച്ച് 2026-ലെ ഭാദ്രപദ പൗർണ്ണമി സെപ്റ്റംബർ 26-ന് ആചരിക്കും. പൗർണ്ണമി തിഥി 2026 സെപ്റ്റംബർ 25 രാത്രി 11:06-ന് ആരംഭിച്ച് സെപ്റ്റംബർ 26 രാത്രി 10:18-ന് അവസാനിക്കും. ഉദയതിഥി അനുസരിച്ച് വ്രതം, പൂജ, മറ്റ് ധാർമിക അനുഷ്ഠാനങ്ങൾ എന്നിവ 2026 സെപ്റ്റംബർ 26-ന് നടത്തുന്നത് ശുഭകരമാണ്.
ഭാദ്രപദ പൗർണ്ണമി ദിവസം ഭഗവാൻ വിഷ്ണുവിന്റെ സത്യനാരായണ സ്വരൂപത്തെ ആരാധിക്കുകയും സത്യനാരായണ കഥ ശ്രവിക്കുകയും ചെയ്യുന്ന പതിവുണ്ട്. ഭക്തർ രാവിലെ കുളിച്ച് വൃത്തിയുള്ള വസ്ത്രം ധരിച്ച് പൂജാസ്ഥലം ശുദ്ധീകരിച്ച് ഭഗവാൻ സത്യനാരായണന്റെ വിഗ്രഹമോ ചിത്രമോ സ്ഥാപിക്കണം. തുടർന്ന് ചന്ദനം, അക്ഷത, പുഷ്പങ്ങൾ, തുളസിയില, ധൂപം, ദീപം എന്നിവ സമർപ്പിക്കുക. പഞ്ചാമൃതം കൊണ്ട് അഭിഷേകം നടത്തി പഴങ്ങൾ, മധുരപലഹാരങ്ങൾ, സാത്വിക നൈവേദ്യം എന്നിവ സമർപ്പിക്കുക. അതിനുശേഷം ഭക്തിയോടെ സത്യനാരായണ കഥ പാരായണം ചെയ്യുകയോ ശ്രവിക്കുകയോ ചെയ്യുക. പൂജാസമയത്ത് സദ്ബുദ്ധി, സേവന മനോഭാവം, കുടുംബത്തിന്റെ സന്തോഷം, എല്ലാ ജീവജാലങ്ങളുടെയും ക്ഷേമം എന്നിവയ്ക്കായി ഭഗവാനോട് പ്രാർത്ഥിക്കുക.
ശാന്താകാരം ഭുജഗശയനം പദ്മനാഭം സുരേശം।
വിശ്വാധാരം ഗഗനസദൃശം മേഘവർണം ശുഭാംഗം॥
ഭഗവാൻ വിഷ്ണുവിന്റെ ഈ ദിവ്യസ്വരൂപത്തെ സ്മരിച്ചുകൊണ്ട് അദ്ദേഹത്തെ നമസ്കരിക്കുക.
സനാതന പാരമ്പര്യത്തിൽ പൗർണ്ണമി വ്രതം ആത്മശുദ്ധിക്കുള്ള ഒരു സാധനയായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു. ഭക്തർ തങ്ങളുടെ കഴിവിനും ആരോഗ്യത്തിനും അനുസരിച്ച് ഉപവാസം അനുഷ്ഠിക്കുകയും ദിവസം മുഴുവൻ ഭഗവാന്റെ നാമസ്മരണം, മന്ത്രജപം, ഭജന, കഥാശ്രവണം എന്നിവയിൽ ഏർപ്പെടുകയും ചെയ്യാം. എന്നാൽ ഈ വ്രതത്തിന്റെ യഥാർത്ഥ അർത്ഥം ഭക്ഷണം മാത്രം ഉപേക്ഷിക്കുന്നതല്ല. കോപം ഉപേക്ഷിക്കുക, അഹങ്കാരം ഉപേക്ഷിക്കുക, കഠിനമായ വാക്കുകൾ ഒഴിവാക്കുക, നിഷേധാത്മക ചിന്തകളിൽ നിന്ന് അകന്നുനിൽക്കുക എന്നിവയും വ്രതത്തെ അർത്ഥവത്താക്കുന്നു.
ഈ ദിവസം മനസ്സും വാക്കുകളും പ്രവൃത്തികളും ഭഗവദ്ഭക്തിയുമായി ബന്ധിപ്പിക്കാനുള്ള സങ്കൽപം എടുക്കുക. ആരോടെങ്കിലും സ്നേഹത്തോടെ സംസാരിക്കുക, ദുഃഖിതനായ ഒരാൾക്ക് പിന്തുണ നൽകുക, ആവശ്യക്കാരനായ ഒരാളെ സഹായിക്കുക. കാരണം ഉപവാസത്തോടൊപ്പം കരുണയും ചേരുമ്പോൾ സാധന സേവനത്തിന്റെ രൂപം സ്വീകരിക്കുന്നു.
പൗർണ്ണമി രാത്രിയിൽ ചന്ദ്രന് അർഘ്യം അർപ്പിക്കുന്ന പാരമ്പര്യമുണ്ട്. ചന്ദ്രദർശനത്തിന് ശേഷം ശുദ്ധജലം, പാൽ, പുഷ്പങ്ങൾ എന്നിവ അർപ്പിച്ച് ചന്ദ്രദേവനെ സ്മരിക്കുക. തുടർന്ന് ഭഗവാൻ വിഷ്ണുവിനെ ധ്യാനിച്ച് കുടുംബത്തിന്റെ സന്തോഷത്തിനും സമാധാനത്തിനും മംഗളത്തിനുമായി പ്രാർത്ഥിക്കുക. പൗർണ്ണമിയുടെ ശാന്തമായ നിലാവിൽ ഏതാനും നിമിഷങ്ങൾ ഭഗവാന്റെ നാമസ്മരണം നടത്തുക. ലൗകികമായ ആശങ്കകളിൽ നിന്ന് മനസ്സിനെ അകറ്റി സ്വയം പരമാത്മാവിന്റെ പാദങ്ങളിൽ സമർപ്പിക്കുക.
സനാതന പാരമ്പര്യത്തിൽ ദാനം ധർമ്മത്തിന്റെയും പുണ്യത്തിന്റെയും പ്രധാന ഘടകമായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു. ദാനത്തിന്റെ മൂല്യം അതിന്റെ തുകയാൽ അല്ല, അതിന് പിന്നിലുള്ള മനോഭാവത്താലാണ് നിർണയിക്കപ്പെടുന്നത്. ആവശ്യക്കാരന്റെ ആവശ്യം സ്വന്തം ആവശ്യം പോലെ കണ്ട് സഹായിക്കുമ്പോൾ ദാനം യഥാർത്ഥ പരോപകാരമായി മാറുന്നു.
ശ്രീമദ് ഭഗവദ്ഗീതയിലെ 17-ാം അധ്യായത്തിലെ 20-ാം ശ്ലോകത്തിൽ ദാനത്തിന്റെ മഹത്വം വിവരിക്കുന്നു—
ദാതവ്യമിതി യദ്ദാനം ദീയതേऽനുപകാരിണേ।
ദേശേ കാലേ ച പാത്രേ ച തദ്ദാനം സാത്വികം സ്മൃതം॥
അതായത്, യാതൊരു പ്രതിഫലവും പ്രതീക്ഷിക്കാതെ, യോജിച്ച സമയത്തും സ്ഥലത്തും യോഗ്യനായ വ്യക്തിക്ക് നൽകുന്ന ദാനം സാത്വിക ദാനമായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു.
അതിനാൽ ഭാദ്രപദ പൗർണ്ണമിയിൽ നിങ്ങളുടെ ഭക്തിയെ ആവശ്യക്കാരന്റെ ആവശ്യവുമായി ബന്ധിപ്പിക്കുക. അന്നദാനമായാലും അല്ലെങ്കിൽ നിരാലംബനായ ഒരാളെ സഹായിക്കുന്നതായാലും—സേവനത്തിന്റെ ഓരോ മനോഭാവവും ഭഗവാന്റെ പാദങ്ങളിൽ സമർപ്പിക്കുന്ന പുണ്യകർമ്മമായി മാറുന്നു.
ആവശ്യക്കാരനായ ഒരാൾക്ക് ഭക്ഷണം പ്രതീക്ഷയും സ്വന്തമെന്നുള്ള അനുഭവവും നൽകുന്ന ഒരു മാർഗമാകാം. ഭാദ്രപദ പൗർണ്ണമിയുടെ ഈ പുണ്യാവസരത്തിൽ നാരായൺ സേവാ സൻസ്ഥാൻ ദരിദ്രരും നിരാലംബരും അശരണരും പ്രത്യേക ആവശ്യങ്ങളുള്ള കുട്ടികൾക്കുമായി ഭക്ഷണസേവനം സംഘടിപ്പിക്കുന്നു.
നിങ്ങൾക്കും ഈ പുണ്യസേവന പദ്ധതിയിൽ നിങ്ങളുടെ കഴിവിനും ഭക്തിക്കും അനുസരിച്ച് സഹകരിച്ച് ആവശ്യക്കാരുടെ ജീവിതത്തിലേക്ക് ഭക്ഷണവും പുഞ്ചിരിയും എത്തിക്കുന്നതിന്റെ പുണ്യം നേടാം. ഭഗവാൻ സത്യനാരായണന്റെ പാദങ്ങളിൽ നടത്തുന്ന പ്രാർത്ഥനയോടൊപ്പം സേവനത്തിന്റെ സങ്കൽപവും ചേരുമ്പോൾ ഈ ഉത്സവം കൂടുതൽ അർത്ഥവത്താകുന്നു. ഈ ഭാദ്രപദ പൗർണ്ണമിയിൽ സേവനവും കരുണയും നിങ്ങളുടെ ഭക്തിയുടെ ഭാഗമാക്കുക.
ഭാദ്രപദ പൗർണ്ണമി സേവനത്തിന്റെയും പരോപകാരത്തിന്റെയും മനോഭാവം ജീവിതത്തിൽ പകർത്താനുള്ള പുണ്യാവസരമാണ്. ഈ ദിവസം ഭഗവാൻ സത്യനാരായണനെയും മാതാ ലക്ഷ്മിയെയും സ്മരിച്ച്, മറ്റുള്ളവരുടെ സന്തോഷവും ദുഃഖവും മനസ്സിലാക്കാനും ആവശ്യമായ സമയത്ത് അവർക്ക് സഹായഹസ്തം നൽകാനുമുള്ള മനോഭാവം എപ്പോഴും നമ്മുടെ ഉള്ളിൽ നിലനിൽക്കണമേ എന്ന് പ്രാർത്ഥിക്കുക.
നിങ്ങളുടെ കഴിവിനനുസരിച്ച് ആവശ്യക്കാരന് ഭക്ഷണം നൽകുക, നിരാലംബനായ ഒരാളെ സഹായിക്കുക, അല്ലെങ്കിൽ ദാന-പുണ്യ പ്രവർത്തനങ്ങളുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ഏതെങ്കിലും സേവനത്തിൽ പങ്കുചേരുക. കാരണം നിങ്ങളുടെ ചെറിയൊരു സഹായത്തിലൂടെ ആവശ്യക്കാരന്റെ മുഖത്ത് സംതൃപ്തി വിരിയുമ്പോൾ, അതേ സേവനമാണ് ആത്മാവിന് യഥാർത്ഥ സന്തോഷം നൽകുന്നത്.
ഈ ഭാദ്രപദ പൗർണ്ണമിയിൽ ഭഗവാന്റെ പൂജയോടൊപ്പം സേവനത്തിന്റെയും സങ്കൽപം എടുക്കുക. നിങ്ങളുടെ ഭക്തിയെ ആവശ്യക്കാരുടെ ജീവിതത്തിൽ സന്തോഷം പകരുന്ന ഒരു മാർഗമാക്കി മാറ്റുക.
ചോദ്യം: ഭാദ്രപദ പൗർണ്ണമി 2026 എപ്പോഴാണ് ആചരിക്കുന്നത്?
ഉത്തരം: ഭാദ്രപദ പൗർണ്ണമി 2026-ൽ സെപ്റ്റംബർ 26-ന് ആചരിക്കും.
ചോദ്യം: ഭാദ്രപദ പൗർണ്ണമിയിൽ ഏത് ദൈവത്തെയാണ് ആരാധിക്കേണ്ടത്?
ഉത്തരം: ഈ ദിവസം ഭഗവാൻ വിഷ്ണുവിന്റെ സത്യനാരായണ സ്വരൂപത്തെ ആരാധിക്കുന്നത് വിശേഷഫലദായകമാണെന്ന് വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്നു. കൂടാതെ മാതാ ലക്ഷ്മിയെയും ചന്ദ്രദേവനെയും സ്മരിച്ച് ആരാധിക്കാം.
ചോദ്യം: ഭാദ്രപദ പൗർണ്ണമിയിൽ എന്താണ് ദാനം ചെയ്യേണ്ടത്?
ഉത്തരം: ഭാദ്രപദ പൗർണ്ണമിയിൽ അന്നദാനം ചെയ്യുന്നത് പുണ്യകരമായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു.
ചോദ്യം: ഭാദ്രപദ പൗർണ്ണമിയും പിതൃപക്ഷവും തമ്മിലുള്ള ബന്ധം എന്താണ്?
ഉത്തരം: ഭാദ്രപദ പൗർണ്ണമിക്ക് ശേഷം പിതൃപക്ഷം ആരംഭിക്കുന്നു. നമ്മുടെ പൂർവ്വികരോടുള്ള കൃതജ്ഞത പ്രകടിപ്പിക്കാൻ ഈ കാലഘട്ടം പവിത്രമായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു.